Wakacje to idealny czas na kuchenne eksperymenty. Zamiast sałaty, czy szpinaku na obiad przygotować można pełne zdrowe pokrzywy. Świerzej rośliny nie można niestety dostać w supermarkecie - trzeba ją zebrać własnoręcznie. Nie ma się czego bać - wystarczy założyć gumowe rękawiczki.
Pokrzywa jest rośliną pospolicie rosnąca na całym świecie. W Azji, Afryce i na Archipelagu Malajskim rozpowszechniona jest pokrzywa amerykańska, zwana koleusem lub paczulą. Jej barwne ozdobne liście sprawiają, że uprawiana jest jako roślina doniczkowa i ozdobna, a dorodne bulwy korzeniowe niektórych gatunków uznawane są jadalne. W Polsce w stanie dzikim spotykane są dwa gatunki: pokrzywę zwyczajną (Urtica dioica L) - bylinę osiągająca wysokość do 1 metra, i rosnącą do 50 cm, jednoroczną pokrzywę żegawkę (Urtica urens).
Zielony talizman
Wzmianki na temat dorodnej i uzbrojonej w parzące włoski roślinie można znaleźć w najstarszych księgach i herbarzach. W wiekach średnich przypisywano jej moce magiczne. Albert Magnus w wydanej w XVII w. w Polsce „Księdze sekretów Alberti Magni”, pisał, że człowiek, który „trzyma to ziele w ręku ze złoceniem, bezpieczny jest od wszelakiego strachu.” Podobnie jak inne ostre lub kujące rośliny (na czele z czosnkiem - królem roślin ochronnych, głównym narzędziem w walce z wampirami) traktowano ją jako talizman ochronny. Wierzono, że zabezpiecza przed działaniem czarów, w niektórych rejonach wieszano pod sufitem, nad drzwiami i oknami zabudowań mieszkalnych, aby chroniła domowników przed złymi siłami.
Lekarstwo na reumatyzm
Poza rytuałami o charakterze magicznym, parzące właściwości pokrzywy często wykorzystywane były w celach leczniczych. Przynoszące ból rośliny niekiedy kojarzono z siłami nieczystymi, dlatego też, przed użyciem skrapiano je wodą święconą. Kontakt z parzącymi włoskami, którymi pokryta jest cała roślina, pozostawia na skórze zaczerwienienia, a nawet swędzące bąble. Reakcję tę powoduje zawarty w pokrywających roślinę parzydełkach żrący kwasy mrówkowy i histaminy. „Poparzenia” choć nieprzyjemne, po krótkim czasie same znikają, są całkowicie nieszkodliwe - a w niektórych przypadkach nawet korzystne dla zdrowia. W medycynie ludowej gałązkami pokrzywy nacierano i biczowano chorych na reumatyzm. Przeciwzapalne i przyspieszające regenerację tkanek właściwości substancji zawartych w liściach wykorzystywano w okładach na rany, owrzodzenia, oparzenia i w kuracjach związanych z wypadaniem włosów.
Zielona apteczka
Rzadziej sięgano po pokrzywę w kuracji wewnętrznej. Niekiedy wykorzystywana była jako środek przeciwbiegunkowy, moczo- i wiatropędny, a także lek wykrztuśny, przy schorzeniach dróg oddechowych. W praktykach ludowych ziele to uchodziło za lek “czyszczący krew”. Współczesna fitoterapia, potwierdziła i również docenia oddziaływanie wzmacniające ziela pokrzywy. Za sprawą licznych składników mineralnych (wapnia, magnezu, żelaza), witamin z grupy K, C i B, garbników, licznych aminów (histamina, acetylocholina, serotoniny) zaleca się jej wykorzystanie przy leczeniu wielu schorzeń . Pokrzywa korzystnie wpływa na metabolizm, zwiększa wydalanie szkodliwych substancji i produktów przemiany materii, jednocześnie obniżając poziomu cukru we krwi.
Zdrowie na talerzu
Materiał zielny stanowią młode rośliny, jeszcze przed kwitnieniem, wykorzystywane również w kuchni. Można dodawać je do farszów, sałatek, zup – przyrządzać podobnie do szpinaku czy stosować jak zieloną pietruszkę.
Pokrzywowa zupa - krem
Zupa z młodych pokrzyw
2 - 3 ziemniaki obrać i pokroić w drobną kostkę, zalać gorącą wodą i gotować w małym garnuszku, aż zrobią się rozpadną. W większym garnku, przygotować 2 garście drobno pokrojonych liści pokrzyw, dodać utartą na tarce dużą marchew, wymieszać i zalać gorącym wywarem z mięsa lub kostki bulionowej. Posiekać drobno cebulę, zeszklić na maśle, połączyć z zupą. Dodać rozgotowane ziemniaki wraz z wodą w której się gotowały. Zagotować. Zupę przyprawić do smaku solą, pieprzem, zagęścić żółtkiem wymieszanym ze śmietaną (jedno żółtko, pół szklanki śmietany) i zakwasić łyżką soku cytrynowego.
Frittata z pokrzywą
Ok 4 garści liści pokrzywy starannie opłukać i osuszyć. Liście przełożyć na rozgrzaną patelnię i smażyć na maśle przez około 2 minuty. aż odparuje sos wypuszczony przez roślinę. Zalać ¼ szklanki wody, doprawić szczyptą soli i pieprzu i dusić przez ok. 5 minut. Gdy woda wyparuje, wylać na patelnię oliwę i zalać wszytko roztrzepanym jak na omlet jajkiem z dodatkiem soli i pieprzu. Smażyć po 3 minuty z każdej strony.
Na deser - zawody w jedzeniu pokrzywy
Pani Jekyll
Tagi: Ekologia, Green Power, Kuchnia, Ogród, Zdrowie
